CZĘŚĆ 12

SQL: filtrowanie, sortowanie i łączenie tabel

PPrezentacja dla nauczyciela

Rzeczywiste bazy danych składają się z wielu powiązanych ze sobą tabel. W tej części opanujesz zaawansowane filtrowanie (AND, OR, BETWEEN), sortowanie wyników (ORDER BY), ograniczanie liczby rekordów (LIMIT) oraz łączenie tabel kluczem obcym (INNER JOIN i LEFT JOIN).

Filtrowanie warunkiem WHERE

WHERE ogranicza wynik do wierszy spełniających warunek. Warunki łączymy słowem AND lub OR, a wartości tekstowe bierzemy w apostrofy.

Do wyszukiwania fragmentu tekstu służy LIKE z znakiem procentu: WHERE imie LIKE 'A%' znajdzie imiona zaczynające się na A, a '%a%' — zawierające literę a.

Wartość z formularza trzeba zabezpieczyć przed wstrzyknięciem — najlepiej zapytaniem przygotowanym. Samo dodanie apostrofów nie wystarcza.

$klasa = '3TI';
$sql = "SELECT imie FROM uczniowie WHERE klasa = '" . mysqli_real_escape_string($polaczenie, $klasa) . "'";

$wynik = mysqli_query($polaczenie, $sql);
while ($w = mysqli_fetch_assoc($wynik)) {
    echo '<p>' . htmlspecialchars($w['imie']) . '</p>';
}

1. Co robi WHERE w zapytaniu?

Łączy tabele Liczy rekordy Filtruje wiersze Sortuje wynik

2. Co oznacza znak % w LIKE?

Koniec tekstu Cyfrę Jedną literę Dowolny fragment tekstu

3. Czym łączymy dwa warunki?

Kropką Słowem ORDER Przecinkiem Słowem AND

Sortowanie i limitowanie wyniku

ORDER BY ustawia kolejność: ASC rosnąco (domyślnie), DESC malejąco. Można sortować po kilku kolumnach, podając je po przecinku.

LIMIT ogranicza liczbę wierszy: LIMIT 5 daje pięć pierwszych, a LIMIT 10, 5 — pięć wierszy od jedenastego. To podstawa stronicowania wyników.

Kolejność klauzul jest stała: WHERE, ORDER BY, LIMIT. Przestawienie ich kończy się błędem składni.

$sql = 'SELECT imie, punkty FROM uczniowie
        WHERE punkty > 10
        ORDER BY punkty DESC, imie ASC
        LIMIT 3';

$wynik = mysqli_query($polaczenie, $sql);
while ($w = mysqli_fetch_assoc($wynik)) {
    echo '<p>' . $w['imie'] . ': ' . $w['punkty'] . '</p>';
}

4. Co robi ORDER BY DESC?

Sortuje malejąco Usuwa duplikaty Sortuje rosnąco Grupuje wiersze

5. Co ogranicza LIMIT?

Liczbę wierszy Długość tekstu Liczbę kolumn Czas zapytania

6. Jaka jest kolejność klauzul?

ORDER, WHERE, LIMIT WHERE, ORDER BY, LIMIT Dowolna LIMIT, WHERE, ORDER

Łączenie tabel JOIN

JOIN pozwala pobrać dane z dwóch tabel po kluczu. Warunek połączenia zapisujemy w ON: ON u.klasa_id = k.id, gdzie litery to aliasy tabel.

Aliasy skracają zapis i pozwalają odróżnić kolumny o tych samych nazwach. W SELECT wymieniamy kolumny z obu tabel, np. u.imie, k.nazwa.

INNER JOIN zwraca tylko pasujące pary. LEFT JOIN dodatkowo wiersze bez pary — przydaje się, gdy chcemy pokazać także uczniów bez klasy.

$sql = 'SELECT u.imie, k.nazwa
        FROM uczniowie u
        JOIN klasy k ON k.id = u.klasa_id
        ORDER BY k.nazwa, u.imie';

$wynik = mysqli_query($polaczenie, $sql);
while ($w = mysqli_fetch_assoc($wynik)) {
    echo '<p>' . htmlspecialchars($w['imie']) . ' (' . htmlspecialchars($w['nazwa']) . ')</p>';
}

7. Po czym łączymy tabele?

Po typie kolumny Po wspólnym kluczu Po nazwie pliku Po kolejności wierszy

8. Do czego służy alias tabeli?

Zmienia dane Blokuje JOIN Tworzy kopię Skraca zapis

9. Co zwraca LEFT JOIN?

Tylko lewą tabelę Tylko pary Także wiersze bez pary Błąd zapytania

SQL: filtrowanie, sortowanie i łączenie tabel

Filtrowanie warunkiem WHERE

Sortowanie i limitowanie wyniku

Łączenie tabel JOIN

Ćwiczenia